Hollandsche Politiek

just another political blog

verkiezingen 2010: Nederland maakt ruk naar rechts

Na een bewogen en unieke Tweede Kamerverkiezingen dient te worden vastgesteld dat Nederland een forse ruk naar rechts heeft gemaakt. Het politieke landschap is daarmee drastisch veranderd. Nederland is vanaf heden opgedeeld in twee machtsblokken. Waarbij de grote winst voor zowel de PVV als de VVD haar stempel drukt en het voortouw genomen heeft.

Op de eerste plaats is een democratische felicitatie aan de enige echte winnaars op zijn plaats. Geert Wilders heeft mijn persoonlijke felicitaties kort na afgelopen middernacht reeds ontvangen. Mark Rutte feliciteer ik bij deze. Ook bij het politieke schaakspel hoort mijns inziens een felicitatie voor de winnaar(s). Dat geldt eveneens in het geval dat de politieke, maatschappelijke en sociale standpunten diametraal staan ten opzichte van de persoonlijke visie. Zoals het geval is bij ondergetekende.

Dat gezegd zijnde: de verkiezingsuitslag liegt er niet om. Nog afgezien van de nog volgende uitkomst van de “buitenlandstemmers” welke mijns inziens grotendeels ten goede zullen komen aan de VVD.

Klaarblijkelijk is de boodschap van de VVD “eigen portefeuille eerst” in zeer goede aarde gevallen bij een groot deel van de Nederlandse kiezer. Al dient opgemerkt dat voor Rutte c.s. de verkiezingen geen week uitstel hadden kunnen velen gezien de vroege piek voorbije week en de ingezette terugval sindsdien. Vroeg, maar net niet te vroeg gepiekt lijkt hier een gerechtvaardigde conclusie.

Het sinds nu beruchte “gordijntjes-effect” (anders stemmen dan publiekelijk kenbaar maken) heeft de PVV bepaald geen windeieren gelegd. Een effect dat door alle beroepsmatige koffiedik-kijkers wederom zwaar is onderschat. Hetgeen overigens eveneens gesteld mag worden met betrekking tot een niet onaanzienlijk deel van de Nederlandse bevolking. Hier kunnen lessen worden geleerd, zoveel staat vast.

In het oog springen daarnaast een tweetal factoren met betrekking tot de landslide welke op het conto van de PVV kan worden geschreven.

Op de eerste plaats blijkt de PVV haar winst te halen uit alle politieke windstreken, van uiterst links, het midden en uiterst rechts. Bij zowel laag, midden als hoog opgeleiden. Uit steden en regio’s waar het “immigratie issue” en Islam geen enkele dan wel een zeer te verwaarlozen rol spelen. En vanzelfsprekend bij dat deel van de kiezers die op welke wijze dan ook in het dagelijkse leven wel degelijk last ondervinden van een losgeslagen minderheid.

Tweedens is de “Limburg factor” een overduidelijk onderschat fenomeen gebleken zoals visueel blijkt uit onderstaand fragment:

In Limburg speelt het Islam-issue niet of nauwelijks. Er is derhalve een andere en specifiek provinciegebonden reden ten grondslag te liggen aan de klinkende winst van de PVV in deze provincie. Deze reden is tweeledig. Enerzijds de totale ineenstorting van het CDA welke van oudsher Limburg als een sterk bastion mocht beschouwen als het op verkiezingen aankwam.
Anderzijds het gegeven dat Limburg en haar inwoners zich op allerlei gebieden (nog) steeds achtergesteld voelen ten opzichte van andere provincies in combinatie met het gegeven dat het besef is doorgedrongen dat “een van hun” als machtsfactor een compensatie kon gaan bieden voor het al genoemde gevoel van achterstelling. Als geboren Limburger kan ik u verzekeren dat deze factor zonder enige twijfel een grote rol heeft gespeeld.

Al met al heeft de ruk naar rechts Nederland in een positie gemanoevreerd waarbij het vormen van een coalitie vrijwel tot de onmogelijkheden behoort.

Rutte c.q. de VVD heeft het voortouw strak in handen. Nagekomen “buitenland-stemmen” kunnen de VVD eenvoudig aan een extra zetel helpen. Waarmee in principe de deur naar een VVD/PVV/CDA-coalitie zoniet open, dan toch op zijn minst op een stevige kier staat. Primaire voorwaarde is de lakmoesproef welke de PVV dan moet doorstaan: opgeven dan wel zware concessies aan haar breekpunten, zoals het AOW-embargo. Daaruit zal blijken of de PVV daadwerkelijk wenst te gaan regeren of niet. Alhoewel het CDA er goed aan zou doen in de oppositie te haar wonden te likken en haar zaken weer zo goed als mogelijk op een rijtje te krijgen is het zomaar mogelijk dat – na het wegvallen van Balkenende – participatie in deze coalitie op weinig weerstand zal stuiten binnenskamers. Daarmee zou Nederland te maken krijgen met het meest rechtse kabinet in haar politieke geschiedenis. Voor vele Nederlanders een nachtmerrie-scenario. Mijzelve incluis.

Naar mijn mening kan er gerekend, geschoven en wat dies niet meer zij worden als het gaat om een mogelijke Paarse, Paars-Plus of welke andere coalitiemogelijkheid dan ook: een dergelijke optie is realistisch bezien niet meer dan een theoretische. Hoe graag zo ongeveer de helft van de Nederlandse stemmers anders zouden willen zien, mijn persoon inbegrepen.

De conclusie van dit al belooft vooralsnog niet veel goeds. Een ultra-rechts VVD/PVV/CDA-kabinet met consequenties die eenieder eenvoudig in kan vullen en met onverhoopte consequenties welke een scheuring kan opleveren in Nederland ingeval bijvoorbeeld groepen extreme PVV-aanhangers op grond van de PVV-winst een vrijbrief tot eigenmachtig optreden zien ten opzichte van alles wat maar riekt naar de Islam en moslims. De gevolgen van zo’n scenario zijn van dien aard dat ik persoonlijk ze niet wil visualiseren.

Er resteert daarnaast mijns inziens slechts een enkel alternatief: VVD/PVV komen er niet uit in de (in)formatie. Het “rondje over links” levert per saldo geen resultaat op. Binnen luttele maanden na heden mogen wij allen nogmaals de gang naar de stembus maken. In de hoop en met het bewustzijn van de verantwoordelijkheid van eenieder om niet in herhaling te vallen.

Nederlandse ingezetenen zijn slechts gebaat met een regerbaar land, zonder reeele kansen op sociaal-verwerpelijke excessen. Dat geldt voor iedereen, PVV-aanhangers, VVD-ers inbegrepen. Kortom: voor ons allemaal.

Paul Wilders

stem voor PVV is weggegooide stem

Het premiersdebat geleid door Frits Wester heeft per saldo weinig nieuws gebracht. Bekende stellingen werden herhaald en de hakken werden nogmaals stevig in het zand gezet. Niet onverwacht. De focus lag immers in eerste instantie op hoe goed of slecht de deelnemende lijsttrekkers Balkenende, Cohen, Rutte en Wilders zich staande wisten te houden in een rechtstreekse en direct uitgezonden confrontatie op de beeldbuis.

Een korte nabeschouwing is niettemin op zijn plaats.

debatleiding

Hoe hoog men Frits Wester ook mag inschatten, mijns inziens had hij zijn avond niet. Met name in het eerste deel van het debat liet hij zaken passeren waar overduidelijk ingegrepen had moeten worden. Met name tijdens de een-op-een debatten waarin Wilders de confrontatie aanging met Cohen liet Wester na in te grijpen daar waar ondanks uitdrukkelijk verzoek om de opponent uit te laten praten Wilders zich alle ruimte toe eigende. Dat valt Wilders uiteraard niet te verwijten. De grenzen worden gezocht tot de scheidsrechter ingrijpt. De scheidsrechter liet het echter afweten. Een manco dat zich gedurende het gehele verdere debat wel vaker voor deed. Dat dit impact had op de kwaliteit van het debat was evident en spijtig.

presentatie

Anders dan de exit poll van de publieke opinie, was naar mijn bescheiden mening Balkenende met grote voorsprong wat presentatie betreft de winnaar van dit debat. De mogelijkheid die hem door de anderen werd geboden om min of meer terzijde op rustige wijze boven de partijen te staan in combinatie met zo nu en dan duidelijk geformuleerde stellingnames leverden een “staatsman” imago op. Deze rol lijkt hem uitstekend te liggen; wellicht beter dan het premierschap zelve. Het voor toendertijd PvdA-voorman Bos versus Balkenende beeld doemde op. Met desastreuze gevolgen voor Bos indertijd.

Als goede tweede mag wat mij betreft Rutte genoemd worden. Losjes en puntig formulerend, ontspannen en met een althans voor mij onverwachte kunst tot debatteren.

Wilders wordt door mij een derde plaats toebedeeld. Hij benutte de hem toebedeelde tijd en ruimte meer dan feitelijk toegestaan, met name in aanvang van het debat. Daarnaast koppelde hij gedrevenheid aan een redelijke mate van ontspanning. Weliswaar beperkt tot het PVV-stokpaardje immigratie en Islam, maar toch. Daar staat tegenover de welbekende verdwijn-truc: weglopen tijdens een een-tweetje met Cohen. Een zwaktebod waarbij mijns inziens Frits Wester had moeten ingrijpen.

Cohen kan ik niet anders dan als minste van de vier aanmerken wat presentatie aangaat. Een “staatsmanschaps-allure” verdraagt zich niet met het overduidelijk laten blijken van ergenis en boosheid. Het feit dat na de faux pas omtrent het niet bekend zijn van feitenmateriaal hij de draad tenminste tijdelijk kwijt was mag evenmin als sterk punt worden aangemerkt. Duidelijk werd eveneens dat Cohen geen passend antwoord had op de fanatieke olifantencharges van Wilders. Cohen heeft zeker premiercapaciteiten mijns inziens. Als debater gaat het hem stukken minder af.

inhoud

Inhoudelijk viel er niet zoveel nieuws te genieten. Oude wijn in oude zakken. Op een summier aantal punten na dan. VVD-voorman Rutte stelde omonwonden vast dat “een stem op de PVV een verloren stem is” vanwege het embargo van de PVV omtrent de verhoging van de WAO-leeftijd. Daarmee zette hij Wilders terecht op zijn plaats. Dit PVV-embargo sluit elke kans op actieve coalitiedeelname volledig uit. Wilders kan slechts hopen op een gedoogsteunrol naar Deens model. Meer zit er feitelijk niet in.

tactiek

Opvallend maar niet onverwacht: alle pijlen werden gericht op Cohen. Gegeven de politieke kleur en standpunten van de overige deelnemers lag dat op voorhand enigszins in de lijn der verwachting. Op een enkele oprisping na vormden zich de contouren van een VVD/CDA-blok. Waarbij Rutte nadrukkelijk viste in de PVV-vijver. Balkenende op zijn beurt lonkte naar vele kanten en wenste primair de “weglopers” van de laatste maand wederom binnen te hengelen. Cohen deed mijns inziens voornamelijk aan damage control. Een rol waarin hij min of meer gedwongen werd dan wel zich in liet dringen.
Als ik de man na het debat een intervieuwtje zie weg geven sterkt dat mij eens temeer in de overtuiging dat hij zich niet moet laten dwingen in het keurslijf van de PvdA spindocters, maar vooral zichzelf dient te blijven. De losse ontspannenheid en het gemak van formuleren tijdens dat interview achteraf versus zijn optreden tijdens het debat vormen een verschil van dag en nacht.

conclusie

Daar is het eigenlijk nog te vroeg voor. Wel mag gesteld worden dat indien dit debat model staat voor hetgeen nog gaat komen, in mijn optiek een coalitie inclusief de PvdA verder weg lijkt dan ooit en een CDA/VDD combine plus (X – PVV) meer en meer tot de mogelijkheden gaat behoren. Nog afgezien van de gedoogsteunvariant van een minderheidscoalitie.

Enige zeer korte highlights tot slot:

Paul Wilders

PVV komt man met de hamer tegen

De PVV komt de man met de hamer tegen. Althans als de peiling van TNS NIPO als graadmeter mag worden beschouwd voor de komende Tweede Kamer verkiezingen en de berichtgeving omtrent fractielid Hero Brinkman op waarheid blijken te berusten.

Het wielerseizoen is weer begonnen. Een gevreesde en alom bekende uitdrukking in deze tak van sport is de uitdrukking “de man met de hamer tegen komen”. Hetgeen zoveel betekent als “van het ene moment op het andere is de pijp leeg”. Welnu, indien de peiling van TNS NIPO als maatstaf mag worden genomen (peilingen blijven per slot van rekening peilingen) dan is de PVV doende niet slechts tegen een hamer aan te lopen, maar tegen een heuse moker.

Was het al zo, dat de PVV in alle peilingen gedurende een aanzienlijke periode gestaag en dus structureel daalde dan is de TNS NIPO peiling daar veel meer dan een bevestiging van. Stond ze begin 2010 in de TNS NIPO-peiling nog op 31 zetels, de prognose is thans bijgesteld tot “slechts” 18 zetels. Kortom: een daling van maar liefst 13 zetels in een bijzonder korte tijdspanne. Als ooit de term “de man met de hamer tegenkomen” van toepassing is geweest, is het in dit geval wel.

Als achterliggende redenen wordt het “Cohen-effect” genoemd, maar meer dan dat – en aanzienlijk verontrustender vanuit PVV-optiek – het (willens en wetens) torpederen van eigen deelname van coalitiedeelname in zowel Almere als Den Haag. Ergo: de PVV-kiezer voelt zich door de PVV klaarblijkelijk niet meer of minder dan in de steek gelaten. In mijn opinie een terechte conclusie.

De PVV heeft een bijzonder ernstige inschattingsfout gemaakt door enerzijds op voorhand intern te opteren om kost wat kost af te zien van coalitiedeelname in Almere en Den Haag maar geen rekening te houden met de verwachtingen van haar electoraat dat volledig op het verkeerde been is gezet en zich logischerwijze door de PVV “belazerd” voelt. Deze lokale inschattingsfout van de PVV wordt landelijk opgepikt en komt logischerwijze en terecht terug in de uitkomst van genoemde TNS NIPO-peiling. Het besef dat de agenda van de PVV ultimo in het geheel geen landelijke regeringsdeelname ambieert komt voor de potentieele PVV-kiezer duidelijk aan het licht met als logische consequentie grote teleurstelling en het afwenden van de PVV. Een strategische fout van de PVV van de eerste orde die zwaar betaald (b)lijkt te gaan worden.

In algemene zin is het Nederlandse electoraat gediend met de inmiddels verschafte duidelijkheid. Immers, naarmate het in toenemende mate duidelijker wordt welke agenda de diverse partijen daadwerkelijk in de mouw hebben trekken de rookgordijnen op en krijgt de kiezer zicht op de echte reeele keuzemogelijkheden. Zulks geldt voor de PvdA, het CDA, VVD en alle andere partijen, de PVV inbegrepen. Duidelijkheid is de beste waarborg voor de kiezer om een afgewogen keuze te maken.

Wat vertelt de TNS NIPO peiling depotentieele kiezer nog meer? Welnu, de PvdA wordt de grootste met 35 zetels, de VVD volgt met 25 zetels, het CDA met 24 zetels, D66 met 16 zetels, GroenLinks met 10 zetels, de SP met 9 zetels, de ChristenUnie met 8 zetels, de PartijvandeDieren, het SGP met 2 zetels en tenslotte TON met 1 zetel. Mocht u thans al behoefte hebben om de mogelijke coalitie-mogelijkheden op een rijtje te zetten, ga uw gang.

Saillant detail: ook in het alledaagse leven van alledag is de combinatie “PVV + hamer” aan de orde. Zij het dat de kiezer in dit geval de hamer van de PVV tegenkomt. Althans als de berichtgeving omtrent het PVV-fractielid Hero Brinkman op waarheid blijkt te berusten. Mocht zulks inderdaad zo blijken, dan mogen wij wel spreken van een geheel eigen en unieke wijze van het invullen van de slogan “de politiek komt naar u toe”. De zo vaak vervloekte verzuchting dat de kloof tussen “Den Haag” en de kiezer geslecht dient te worden wordt dan op een wel heel eigen wijze opgelost….

Paul Wilders

Bos verlaat politiek

Wouter Bos maakte zojuist in Nieuwspoort bekend dat hij zich niet kandidaat zal stellen voor de Tweede Kamer, niet als lijsttrekker noch als gewoon Kamerlid.

Onderstaand de afgegeven verklaring van Wouter Bos:

Op 9 juni zijn de Tweede Kamerverkiezingen. Grote keuzes zullen dan voor liggen. Er zullen de komende jaren ingrijpende maatregelen genomen moeten worden om de economische crisis te boven te komen, om de werkloosheid laag te houden, om onze verzorgingsstaat aan te passen aan het feit dat we allemaal steeds ouder worden en om onze economie te vergroenen. Dat is geen geringe opgave. En al helemaal niet nu ons land in toenemende mate verdeeld dreigt te raken langs etnische, culturele en religieuze scheidslijnen.

Voor mij betekent dit vooral dat er nu behoefte is aan een politiek die de kracht van eenheid, samenwerking en solidariteit centraal stelt. Een leiderschap ook dat verbindend werkt en ons land niet uiteen laat vallen in winnaars en verliezers, of in mensen die wel en mensen die niet mee mogen doen. We zullen iedereen nodig hebben en kunnen het ons niet veroorloven mensen aan de kant te laten staan. Dat zou niet alleen sociaal onwenselijk maar ook economisch onverstandig zijn.

Dit is het verhaal waar ik voor de politiek ben in gegaan, het verhaal waar ik altijd in heb geloofd en me altijd voor heb ingezet. Het is ook het verhaal waar de Partij van de Arbeid op 9 juni mee naar de kiezer gaat, maar niet meer met mij als lijsttrekker.

Ik heb nu 12 jaar in de landelijke politiek doorgebracht, waarvan 7 jaar als Kamerlid, 2 jaar als staatssecretaris, 3 jaar als minister en vice premier en ruim 7 jaar als politiek leider van de Partij van de Arbeid. Ik heb dat al die jaren met volle overtuiging gedaan. Met name de laatste drie jaren waren uniek en uitdagend en ik heb het als heel bijzonder ervaren ons land juist toen te mogen dienen en mijn bijdrage te mogen leveren om ons land door de heftigste economische crisis van de laatste 80 jaar te loodsen. Ik heb de verantwoordelijkheden die dat met zich mee bracht elke minuut gevoeld, er met ziel en zaligheid invulling aan gegeven en het bovenal als heel eervol ervaren juist nu de publieke zaak te mogen dienen.

Maar ik heb ook andere verantwoordelijkheden, met name als vader in een gezin met drie jonge kinderen. De afgelopen jaren heb ik hier heel veel op moeten inleveren. De komende jaren wil ik meer tijd aan mijn gezin besteden. Dat verhoudt zich slecht tot wat er van mij gevraagd zou worden als ik mij wederom zou kandideren als lijsttrekker van de Partij van de Arbeid.

Daarom heb ik het partijbestuur, de kamerfractie en mijn oud-collega’s in het kabinet vandaag bedankt voor de samenwerking en hen laten weten dat ik mij niet kandidaat zal stellen voor de Tweede Kamer, niet als lijsttrekker noch als gewoon Kamerlid.

Dank u wel.

bron

Na Eurlings (CDA) geeft thans Wouter Bos de politieke pijp aan Maarten. De eerlijkheid gebiedt mij te zeggen, dat deze beslissing voor mij als een volslagen verrassing komt waarvan de politieke en electorale implicaties vooralsnog moeilijk inschatbaar zijn. Het is wel evident, dat het politieke landschap aan een aanzienlijke verandering onderhevig is.

Paul Wilders

Van der Laan ziet PvdA wel regeren met CDA

Voormalig PvdA-minister Eberhard van der Laan (Wonen, Wijken en Integratie) sluit niet uit dat zijn partij en het CDA na de komende Tweede Kamerverkiezingen wederom samen in een kabinet gaan zitten. Van der Laan zei dat zondag bij het tv-programma Buitenhof.

”Ik sluit niet uit dat PvdA en CDA weer moeten samenwerken en dat ook gaan doen”, aldus Van der Laan. Volgens hem liep de vorige samenwerking tussen de partijen stroef omdat ”de partijen elkaar niet op het schild durfden te zetten”. Hij vindt dat de partijen die angst moeten kwijtraken.

bron

Opmerking mijnerzijds: De eerste piketpaaltjes worden geslagen. Zoals al in een zeer vroegtijdig stadium hier gesteld, resulteert een en ander ultimo in een CDA PvdA regeringscoalitie, aangevuld met een tweetal andere partijen. De PVV zal niet participeren en heeft daar naar mijn mening ook geen enkele ambitie toe.

Paul Wilders

D66, VVD en PVV grote winnaars raadsverkiezingen

D66 wint meer dan 350 zetels ten opzichte van de uitslag van 2006 en is de grootste partij geworden in studentensteden als Leiden, Delft en Wageningen. De VVD wint in totaal zo’n 200 zetels extra. De PVV debuteert als grootste partij in Almere, met negen zetels, en werd tweede in Den Haag. De opkomst is iets lager dan vier jaar geleden: 56 procent.

Leest u het volledige verslag hier en de bijbehorende uitgebreide tabellen hier . Vertaald naar landelijke zetelverdeling (puur indicatief: de meeste stemmen zijn thans op lokale partijen uitgebracht!) levert dit volgens Synovate het volgende plaatje op:

De PVV zou als er nu Tweede Kamerverkiezingen zouden worden gehouden 24 zetels halen. Het CDA blijft wel de grootste met 29 zetels, de PvdA volgt met 27. De VVD maakt een opmars en komt op 21 zetels uit. D66 zou 15 zetels krijgen, GroenLinks 12 zetels, Christen Unie 7 zetels, SGP en de PvdD staan stabiel op twee zetels en TON/Verdonk verdwijnt van het toneel.

Volgens de peiling van Maurice de Hond zou de PVV de grootste partij worden met 27 zetels. Het CDA volgt met 26 en de PvdA met 24. De VVD zou er 21 krijgen.

Benieuwd naar de exacte uitslag van uw eigen gemeente?
Dat valt hier te checken (update elke 5 minuten).

Kortom, landelijk vertaald zijn CDA, PvdA, PVV en VVD ongeveer even groot geworden. Daarnaast ontlopen GroenLinks, SP en D66 elkaar niet veel in sterkte. Dat betekent dat voor de vorming van een kabinet wel eens vier partijen nodig kunnen zijn. Daarmee staat Nederland na de verkiezingen voor de Tweede Kamer waarschijnlijk een lange moeizame kabinetsformatie te wachten. Zoals al eerder geponeerd, voorzie ik persoonlijk de CDA/PvdA combinatie plus X (excluis de PVV) als uiteindelijke regeringscoalitie.

Ondertussen viert de PVV haar feestje. In Almere weliswaar en niet vertegenwoordigd op het gebruikelijke “natafel debat” waar alle overige partijen de uitslag als gebruikelijk evalueren:

De overige lijsttrekkers spreken verkiezingsuitslagen na in slotdebat op de aloude en bekende wijze:

Het prangende vraagstuk op korte termijn blijft vanzelfsprekend hoe de vlag erbij hangt na de aankomende Tweede Kamer verkiezingen. Eenvoudiger zal het er in ieder geval niet op worden.

Paul Wilders

Balkenende wil niet met PvdA regeren

CDA-partijleider en demissionair premier Balkenende wil na de Tweede-Kamerverkiezingen van 9 juni niet samen regeren met de Partij van de Arbeid.

Bij RTL Z noemde hij een nieuwe coalitie met de PvdA niet geloofwaardig:

“Er was meer aan de hand dan de kwestie Uruzgan. Het gaat om onderling vertrouwen. De kiezer zou het ook niet begrijpen als je nu het kabinet laat vallen om een paar maanden later weer door te gaan”, zei hij.

Gisteren liet PvdA-leider Bos zich eveneens kritisch uit over een eventuele nieuwe samenwerking het met CDA.

Opmerking mijnerzijds: tromgeroffel. Ik blijf bij mijn al eerder geventileerde opinie dat uiteindelijk het CDA en de Partij van de Arbeid tot elkaar veroordeeld zullen zijn in combinatie met D66/VVD dan wel Groen Links.

Paul Wilders